Η εργάσιμη ημέρα τελείωσε, έκλεισες τον υπολογιστή και θεωρητικά έχεις ελεύθερο χρόνο. Κι όμως, το μυαλό συνεχίζει να γυρίζει γύρω από ένα email, μια εκκρεμότητα ή κάτι που δεν πήγε όπως ήθελες.

Το να τελειώνει η δουλειά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι τελειώνει και η ψυχική ένταση της ημέρας. Η έρευνα για την αποκατάσταση από την εργασία δείχνει ότι η ψυχολογική αποσύνδεση από τη δουλειά στον ελεύθερο χρόνο αποτελεί σημαντικό κομμάτι της ανάκαμψης.

Τι σημαίνει πραγματικά «αποσυνδέομαι από τη δουλειά»;

Δεν σημαίνει ότι πρέπει να ξεχάσεις τη δουλειά ή να μη σκεφτείς ποτέ ξανά τι έχεις να κάνεις.

Η ψυχολογική αποσύνδεση σημαίνει κυρίως ότι, όταν τελειώνει η εργάσιμη ημέρα, μπορείς να μεταφέρεις την προσοχή σου σε δραστηριότητες που δεν σχετίζονται με τη δουλειά.

Αυτό είναι διαφορετικό από το να βρίσκεσαι σωματικά στο σπίτι αλλά νοητικά να συνεχίζεις να εργάζεσαι.

Μελέτες έχουν συνδέσει μεγαλύτερη αποσύνδεση από την εργασία με λιγότερη εξάντληση, μεγαλύτερη ευεξία και καλύτερη ποιότητα ύπνου, αν και οι σχέσεις αυτές επηρεάζονται από τις απαιτήσεις της εργασίας και τα χαρακτηριστικά του κάθε ανθρώπου.

Γιατί είναι τόσο δύσκολο να αφήσουμε τη δουλειά πίσω;

Όσο περισσότερες απαιτήσεις έχει η εργασία, τόσο δυσκολότερο μπορεί να είναι να αποσυνδεθούμε από αυτήν. Οι εκκρεμότητες παίζουν επίσης ρόλο.

Όταν κάτι έχει μείνει στη μέση, το μυαλό μπορεί να συνεχίζει να το επεξεργάζεται ακόμη και μετά το τέλος της ημέρας. Έρευνα έχει συνδέσει τις ανολοκλήρωτες εργασίες με δυσκολότερη ψυχολογική αποσύνδεση από τη δουλειά.

Σε αυτό προστίθεται η τεχνολογία. Email, μηνύματα και εφαρμογές εργασίας μπορούν να κάνουν τα όρια ανάμεσα στην εργασία και τον ελεύθερο χρόνο λιγότερο ξεκάθαρα.

Η ξεκούραση δεν είναι απλώς να μην κάνεις τίποτα

Μερικές φορές επιστρέφουμε σπίτι εξαντλημένοι και καταλήγουμε να περάσουμε όλο το βράδυ στον καναπέ. Αυτό μπορεί να είναι ευχάριστο, αλλά η αποκατάσταση δεν περιορίζεται στην παθητική ξεκούραση.

Η έρευνα περιγράφει διαφορετικές εμπειρίες που μπορούν να συμβάλουν στην ανάκαμψη: αποσύνδεση από τη δουλειά, χαλάρωση, αίσθηση ότι κάνουμε κάτι που μας δίνει νέες εμπειρίες και αίσθηση ελέγχου του ελεύθερου χρόνου μας.

Έτσι, για κάποιον μπορεί να είναι ένα περπάτημα, για κάποιον άλλο ένα χόμπι, η άσκηση, η μουσική, το μαγείρεμα ή μια συνάντηση με φίλους.

Τι μπορείς να κάνεις για να αλλάξεις «λειτουργία»;

Δεν χρειάζεται να δημιουργήσεις μια περίπλοκη βραδινή ρουτίνα. Συχνά βοηθά ένα σαφές μεταβατικό σημείο ανάμεσα στη δουλειά και τον προσωπικό χρόνο.

Μπορεί να είναι μια μικρή βόλτα μετά τη δουλειά, ένα ντους, η αλλαγή ρούχων, ένα γεύμα χωρίς laptop ή λίγα λεπτά όπου καταγράφεις τι έμεινε για την επόμενη ημέρα.

Η τελευταία επιλογή μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμη όταν οι εκκρεμότητες παραμένουν στο μυαλό. Αντί να προσπαθείς να θυμάσαι συνεχώς τι πρέπει να κάνεις αύριο, μπορείς να το καταγράψεις και να επιστρέψεις σε αυτό την επόμενη ημέρα.

Βάλε όρια στην επικοινωνία της δουλειάς

Όταν είναι εφικτό, ένα συγκεκριμένο όριο στα email και στα επαγγελματικά μηνύματα μπορεί να βοηθήσει τη μετάβαση προς τον ελεύθερο χρόνο.

Δεν χρειάζεται να σημαίνει ότι όλοι πρέπει να αποσυνδέονται την ίδια ώρα. Οι συνθήκες εργασίας διαφέρουν και ορισμένοι άνθρωποι έχουν υποχρεώσεις που απαιτούν διαθεσιμότητα.

Η ιδέα είναι να υπάρχει, όσο γίνεται, ένα προβλέψιμο σημείο στο οποίο η εργασία σταματά να καταλαμβάνει την προσοχή σου.

Βρες κάτι που σε απορροφά πραγματικά

Μια δραστηριότητα δεν χρειάζεται να είναι «παραγωγική» για να είναι χρήσιμη.

Ένα χόμπι, η άσκηση, μια βόλτα ή μια κοινωνική δραστηριότητα μπορούν να μεταφέρουν την προσοχή από τη δουλειά σε κάτι διαφορετικό. Η έρευνα για την αποκατάσταση υποστηρίζει ότι η αποσύνδεση και οι δραστηριότητες ανάκαμψης κατά τον ελεύθερο χρόνο συνδέονται με καλύτερη ευεξία.

Αυτό δεν σημαίνει ότι μία συγκεκριμένη δραστηριότητα λειτουργεί ως «θεραπεία» για το εργασιακό στρες. Το τι βοηθά εξαρτάται από το άτομο και από το είδος της εργασίας.

Κι αν δεν μπορώ να χαλαρώσω σχεδόν ποτέ;

Αν η ένταση μετά τη δουλειά είναι συνεχής και συνοδεύεται από επίμονη εξάντληση, προβλήματα ύπνου, σημαντικές αλλαγές στη διάθεση ή δυσκολία να λειτουργήσεις στην καθημερινότητα, δεν χρειάζεται να θεωρείς ότι απλώς «δεν ξέρεις να χαλαρώνεις».

Το χρόνιο εργασιακό στρες μπορεί να έχει πολλές πηγές και η επίμονη επιβάρυνση αξίζει να συζητηθεί με επαγγελματία υγείας, ιδιαίτερα όταν επηρεάζει σημαντικά την υγεία ή την καθημερινή λειτουργικότητα.

Η δουλειά μπορεί να τελειώνει πριν τελειώσει η ημέρα

Το να φύγεις από το γραφείο δεν σημαίνει πάντα ότι το μυαλό σου έχει φύγει μαζί σου.

Η ψυχολογική αποσύνδεση είναι ένα σημαντικό κομμάτι της αποκατάστασης από τις απαιτήσεις της εργασίας. Δεν χρειάζεται να σημαίνει ότι δεν θα ξανασκεφτείς ποτέ τη δουλειά. Σημαίνει ότι δημιουργείς χώρο για να στραφεί η προσοχή σου και σε άλλα πράγματα.

Μερικές φορές, η καλύτερη αρχή είναι απλή: ένα σαφές τέλος στη δουλειά, μια μικρή μετάβαση και λίγος χρόνος που ανήκει πραγματικά σε εσένα. https://vitadaily.gr/?p=41526